Is cellofaan milieuvriendelijk?

Tijdens het opruimen van een etentje dat je met veel energie voor al je vrienden of familie hebt georganiseerd, realiseer je dat je nog genoeg over hebt om de komende week van te eten. Snel zoek je iets om het eten mee af te dekken voordat je het in de koelkast zet en je komt je cellofaan tegen. Je aarzelt even, want hoe duurzaam en milieuvriendelijk is cellofaan eigenlijk?

Cellofaan is een plantaardig, transparant en dun vel gemaakt van cellulose (hetzelfde materiaal dat in papier en karton zit). Doordat het gemaakt is van cellulose is het 100% biologisch afbreekbaar in tegenstelling tot andere soorten verpakkingsmateriaal. Het productieproces is daarentegen zeer milieubelastend en cellofaan wordt niet gerecycled. Om die redenen beschouw ik cellofaan niet als duurzaam en milieuvriendelijk.

Wat is cellofaan?

Het verpakkingsmateriaal cellofaan is door de Zwitser Jacques Brandenberger uitgevonden in 1908. In de 20 eeuw is het een lange tijd populair geweest als verpakking voor producten. Dit komt doordat het materiaal vrijwel geen lucht en bacteriën doorlaat. Vanwege deze eigenschappen wordt het voornamelijk gebruikt voor het verpakken van voedsel, maar ook voor tape en plakband. Ook wordt het vaak gebruikt als inpakpapier voor cadeaus, doordat het doorzichtig is en iets steviger is dan plastic folie.

De grootste nadelen van het materiaal is dat het oplost zodra het in aanraking komt water en dat je de verpakking niet af kan sluiten door middel van een ‘hot seal’. Om deze nadelen tegen te gaan wordt er vaak plastic toegevoegd aan het verpakkingsmateriaal, waardoor je de verpakking wel kan afsluiten met een zegel en de verpakking waterresistent wordt.

Het productieproces

Je kunt dit verpakkingsmateriaal maken door cellulosevezels van hennep, hout of katoen op te laten lossen in een basisch goedje. Hierdoor krijg je een dikke stroperige organische substantie die ook wel viscose wordt genoemd. Vervolgens doe je deze stroop in een zuurbad, met aan de onderkant van het zuurbad een spleet. Deze spleet wordt gemaakt door twee matrijzen waar de stroop doorheen wordt gewalst in zijn uiteindelijke vorm. Dit kan folie of tape zijn.

Ondanks dat cellofaan van organisch materiaal wordt gemaakt, wordt er in het zuurbad tijdens het productieproces de giftige stof koolstofdisulfide gebruikt. Ook kan methaan vrijkomen indien het op een afvalstortplaats wordt gestort waar niet gebruikt wordt gemaakt van een methaanfiltersysteem. Ook recyclen we de cellofaanverpakkingen niet, we scheiden het materiaal niet zoals zoals bij plastic en papier wel gebeurt.

Is het biologisch afbreekbaar?

Wil je weten of jouw verpakking biologisch afbreekbaar is? Om dit te kunnen beoordelen moet je eerst weten of het alleen uit cellofaan bestaat of dat er ook andere materialen zoals plastic aan zijn toegevoegd. Als de verpakking alleen uit cellofaan bestaat is deze 100% biologisch afbreekbaar. Indien er plastic is toegevoegd, vermindert dit de biologische afbreekbaarheid. Daarom is het belangrijk om te weten waar de verpakking uit bestaat als je deze weg wilt gooien. In het onderstaande filmpje wordt duidelijk uitgelegd hoe je kunt herkennen of jouw verpakking alleen uit cellofaan bestaat. Geen zin om te kijken? We hebben ook een checklist voor je opgesteld.

Hoe recycle ik cellofaan?

De cellofaanverpakking zelf zal niet worden gerecycled, omdat dit technisch niet mogelijk is. Wel is het biologisch afbreekbaar, waardoor het kan worden gecomposteerd. Als je zeker weet dat je cellofaanverpakkingsmateriaal voor 100% uit cellofaan bestaat, kan je dit het beste recyclen door dit in de papierbak gooien. Het bestaat immers uit cellulose, dat net als papier en karton ook biologisch afbreekbaar is. Je kan kan controleren of de verpakking die je in je handen hebt volledig composteerbaar is met de onderstaande vragen. Kan je op alle vragen ‘ja’ antwoorden, dan is het zeer waarschijnlijk cellofaan!

  • Scheurt het net zoals papier?
  • Knispert de verpakking als je er een balletje van probeert te maken?
  • Springt het verpakkingsmateriaal niet gelijk terug als je er een balletje van maakt of het probeert op te vouwen?
  • Lost het op als je een klein stukje ervan in een bakje met water legt?

Heb je op alle vragen ‘ja’ geantwoord? Dan raad ik je aan om het materiaal te recyclen door het bij het oud papier weg te gooien. Heb je op een of meer vragen ‘nee’ geantwoord? Neem het zekere voor het onzeker en gooi het liever in de restafvalbak.

Duurzame alternatieven

Er zijn veel vervangers beschikbaar voor cellofaanproducten, maar dat hangt wel af waarvoor je een alternatief zoekt. Het belangrijkste bij het zoeken naar een duurzaam alternatief is om ervoor te zorgen dat het geen wegwerpproduct is. Ook al kan iets milieuvriendelijk worden gemaakt en is het biologisch afbreekbaar, dan is het nog steeds zonde als het maar één keer wordt gebruikt. Hierdoor verspillen we grondstoffen en creëren we daarnaast ook nog eens onnodig afval. Alternatieven voor cellofaan folie die je zou gebruiken voor het afdekken van voedsel zijn bijvoorbeeld:

  • Vershoudwikkels van katoen en bijenwas. Het merk FLASKE maakt hele fijne en duurzame vershoudwikkels die een ideaal alternatief zijn voor plastic- of aluminiumfolie. Daarnaast doneren ze jaarlijks ook nog eens 10% van hun winst aan The Ocean CleanUp. Dubbel duurzaam dus!
  • Foodhuggers. Als je groente of fruit niet helemaal op maakt bij het bereiden van het gerecht, drogen ze vaak uit. Het is een goed alternatief om je groente en fruit langer vers te houden zonder hier plasticfolie voor te gebruiken!
  • Silicone deksels. Dit zijn elastische deksels in verschillende formaten, waardoor je voor vrijwel al je bakjes een deksel hebt. Hierdoor heb je geen plastic folie meer nodig om je eten af te dekken!

Heb jij andere duurzame alternatieven die nog niet zijn genoemd? Laat het dan weten in de reacties!

Plaats een reactie